Ο άνθρωπός, από την ενδομήτριο ακόμα  ζωή, προστατεύεται από ένα σύστημα-δίκτυο, σε μορφή πλέγματος, το οποίο ονομάζεται  Περιφερικό Νευρικό Σύστημα (ΠΝΣ).Το δίκτυο αυτό αποτελεί,  προέκταση του εγκέφαλου μέσα στο υπόλοιπο ανθρώπινο σώμα και ο ρόλος του είναι  να αντιλαμβάνεται όλα τα εξωτερικά και εσωτερικά ερεθίσματα που δέχεται ο άνθρωπός, όπως το ζεστό και το κρύο, τη δόνηση, τη γεύση και την όσφρηση, την ακοή  και φυσικά τον πόνο. Ολόκληρο το ανθρώπινο σώμα καλύπτεται από αυτό το δίκτυο εκτός από τον ίδιο τον εγκέφαλο ο οποίος μαζί με τον νωτιαίο μυελό αποτελούν το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ).

Γιατί όμως νιώθουμε πονοκέφαλο?

Στην πραγματικότητα ο εγκέφαλος δεν πονάει. Ο πόνος προέρχεται από τις γύρω περιοχές που τον περιβάλλουν όπως είναι τα αγγεία και τα νεύρα, το κρανίο, οι μυς και το δέρμα. Όταν αυτές οι δομές αυτές  πάσχουν, πάσχει δηλαδή το περιφερικό νευρικό σύστημα (ΠΝΣ), ο εγκέφαλος μας το αντιλαμβάνεται ως πόνο, στην κοντινότερη σε αυτόν περιοχή, δηλαδή το κεφάλι. Ο συνδυασμός της λέξης κεφάλι, με τη λέξη πόνο, περιγράφουν το σύμπτωμα που ονομάζουμε πονοκέφαλος.

Τα αίτια του πονοκέφαλου, η αλλιώς της  κεφαλαλγίας, είναι πάρα πολλά και αφορούν όλο το ηλικιακό φάσμα του ανθρώπου. Πονοκέφαλο νιώθουν και οι ενήλικες και οι έφηβοι καθώς και τα παιδιά και τα βρέφη. Παράγοντες όπως η λοίμωξη, το τραύμα στο κεφάλι, συναισθηματικοί παράγοντες και η γενετική προδιάθεση είναι οι κύριες αίτιες που νιώθουμε πονοκέφαλο .

Ευτυχώς σπάνια, παθήσεις  όπως οι όγκοι εγκεφάλου, το απόστημα ή η αιμορραγία είναι οι αίτιες που προκαλούν τον πονοκέφαλο στα παιδιά. Τις περισσότερες περιπτώσεις που νιώθουμε πονοκέφαλο άλλη είναι η αιτία και δεν ευθύνεται  κάποια  βλάβη του ίδιου του εγκεφάλου. Χρειάζεται προσοχή όμως, καθώς ο συνδυασμός του πονοκεφάλου με άλλα συμπτώματα όπως οι οπτικές διαταραχές η ζάλη και η έλλειψη ισορροπίας μπορεί να αφορούν βλάβη στον ίδιο τον εγκέφαλο.

Οποιοδήποτε παιδί μπορεί να αναπτύξει πονοκέφαλο. Πιο συχνά όμως παρατηρείται στα κορίτσια κατά τη διάρκεια της εφηβείας, στα παιδιά με  οικογενειακό ιστορικό πονοκεφάλων η ημικρανίας και στους μεγαλύτερους εφήβους.

Τα ακόλουθα μπορεί να βοηθήσουν τα παιδιά και τους εφήβους  να μειώσουν τη συχνότητα των πονοκέφαλων.  

  • Υγιεινά γεύματα, πολύ νερό μέχρι 8 ποτήρια καθημερινά, καθώς και η μείωση της καφεΐνης συμβάλλουν σημαντικά στη μείωση της έντασης και της συχνότητας του πονοκεφάλου. Επίσης ο σωστός ύπνος και οι αθλητικές δραστηριότητες προστατεύουν τα παιδιά και τους εφήβους από την κεφαλαλγία.
  • Μείωση του στρες. Στρεσογόνα και «βαριά» προγράμματα στα παιδιά και στους εφήβους,  μπορεί να αυξήσουν τη συχνότητα του πονοκέφαλου. Χρειάζεται προσοχή στα πράγματα που ενδέχεται να προκαλούνε στρες στα παιδιά όπως η δυσκολία στις διεκπεραίωση των σχολικών υποχρεώσεων ή η διατήρηση των σχέσεων με τους συνομήλικους . Σε αυτές τις περιπτώσεις αυτές, η συμβουλή από έναν ειδικό μπορεί να βοηθήσει στην βελτίωση της ποιότητας ζωής των παιδιών και των εφήβων.
  • Διατήρηση ημερολογίου για τον πονοκέφαλο. Ένα τέτοιο ημερολόγιο μπορεί να βοηθήσει στον καθορισμό της αίτιας του πονοκεφάλου. Σημειώστε πότε άρχισε ο πονοκέφαλος, πόσο διήρκησε, αν κάτι και τι προσέφερε ανακούφιση.